Słownik pojęć · AML
Listy sankcyjne
W skrócie
Wykazy osób i podmiotów objętych sankcjami, w tym szczególnymi środkami ograniczającymi, takimi jak zamrożenie wartości majątkowych. Biuro sprawdza, czy klient, jego reprezentanci i beneficjenci nie figurują na tych listach - przy nawiązaniu współpracy, a potem okresowo, z częstotliwością wynikającą z oceny ryzyka, bo listy często się zmieniają.
Jakie listy sankcyjne musi sprawdzać biuro rachunkowe?
Ustawa AML wskazuje listy publikowane w BIP ministra finansów: listy ogłaszane przez GIIF na podstawie rezolucji Rady Bezpieczeństwa ONZ dotyczących terroryzmu oraz listę prowadzoną przez samego GIIF (art. 118). To jednak nie wszystko. Sankcje unijne, m.in. wobec Rosji i Białorusi, obowiązują bezpośrednio każdą firmę w UE. Krajową listę prowadzi też MSWiA na podstawie ustawy z 13 kwietnia 2022 r. - są na niej również polskie spółki z o.o.
GIIF w komunikacie nr 114 dla biur rachunkowych wskazuje na listę MSWiA i zaleca sprawdzanie klientów przed nawiązaniem współpracy oraz okresowo, z częstotliwością wynikającą z oceny ryzyka. Zakazy działają od chwili wpisu na listę, a nie od najbliższego przeglądu klienta.
Co zrobić, gdy klient figuruje na liście sankcyjnej?
Najpierw potwierdzić, że to ta sama osoba - po dacie urodzenia, obywatelstwie, adresie czy numerze rejestrowym - i sprawdzić, jakie środki się do niej stosuje, bo nie każdy wpis oznacza zamrożenie. Wobec osób z list z art. 118 biuro zamraża wartości majątkowe i ich nie udostępnia, bez uprzedniego informowania tych osób. Następnie przekazuje GIIF wszystkie posiadane informacje niezwłocznie, nie później niż w ciągu 2 dni roboczych (art. 119 ustawy AML).
Najczęstszy błąd to sprawdzenie samej nazwy spółki i zakończenie weryfikacji na wyniku „brak trafień”. Zamrożenie obejmuje co do zasady także podmioty, które są własnością albo znajdują się pod kontrolą osoby z listy. Dlatego weryfikacja obejmuje też beneficjentów rzeczywistych klienta i osoby, które go kontrolują.