AMLR od 2027 r. - co zmienia się dla biur rachunkowych?
Unijne rozporządzenie AMLR zastąpi większość przepisów ustawy AML. Omawiamy, które obowiązki biura rachunkowego się zmienią, które zostaną po staremu i jak przygotować się do zmian bez podwójnej pracy.

Od 10 lipca 2027 r. podstawowe obowiązki AML biura rachunkowego nie będą już wynikać z polskiej ustawy, ale bezpośrednio z unijnego rozporządzenia 2024/1624, określanego skrótem AMLR. Rozporządzenie już obowiązuje, a jego stosowanie zaczyna się właśnie od tej daty. To oznacza mniej miejsca na krajowe interpretacje, więcej konkretnych terminów w samym przepisie i kilka zmian, które w biurze trzeba zaplanować wcześniej niż na ostatni kwartał.
Czy AMLR dotyczy biur rachunkowych?
Tak. Rozporządzenie wprost wymienia wśród podmiotów zobowiązanych zewnętrznych księgowych - obok biegłych rewidentów i doradców podatkowych - w zakresie wykonywanej przez nich działalności zawodowej. Dziś biura rachunkowe są instytucjami obowiązanymi na podstawie ustawy AML jako podmioty prowadzące działalność w zakresie usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych.
Obowiązki spoczywają na biurze, a nie na każdym zatrudnionym księgowym osobno. Znaczenie ma też to, czym biuro faktycznie się zajmuje. Jeżeli oprócz księgowości prowadzi na przykład obsługę kadrowo-płacową, warto przemyśleć, czy nie powinno objąć procedurami AML całej współpracy z klientem - rozdzielanie profili działalności tylko po to, by zawęzić obowiązki, nie jest dobrą strategią.
Najważniejsze daty
| Data | Co się dzieje |
|---|---|
| do 9 lipca 2027 r. | obowiązki wynikają z ustawy AML (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 644 ze zm.) |
| od 10 lipca 2027 r. | stosuje się AMLR; ustawa AML pozostaje w zakresie, którego rozporządzenie nie reguluje (m.in. organizacja nadzoru i sankcje) |
| od 10 lipca 2029 r. | AMLR obejmuje dodatkowo agentów piłkarskich i kluby - to jedyny wydłużony termin, biur rachunkowych nie dotyczy |
Pakiet AML obejmuje trzy akty. AMLR określa obowiązki podmiotów zobowiązanych. Rozporządzenie 2024/1620 tworzy unijny urząd AMLA, który będzie bezpośrednio nadzorował wybrane instytucje finansowe - nie biura rachunkowe. Dyrektywa 2024/1640 dotyczy nadzoru krajowego i sankcji administracyjnych; to ona, po wdrożeniu do polskiego prawa, zdecyduje o wysokości kar i trybie kontroli.
Co zmieni się w codziennej pracy biura?
Niższy próg transakcji sporadycznej
Dziś środki bezpieczeństwa finansowego stosuje się przy transakcji okazjonalnej od równowartości 15 000 euro. AMLR obniża ten próg do 10 000 euro. W biurze rachunkowym ma to mniejsze znaczenie niż w instytucjach finansowych, bo większość klientów to stosunki gospodarcze, a nie jednorazowe transakcje - ale procedura musi podawać właściwą kwotę.
Ważniejsza jest inna przesłanka: środki należytej staranności wobec klienta trzeba zastosować zawsze, gdy biuro uczestniczy w tworzeniu podmiotu prawnego albo w przeniesieniu jego własności, niezależnie od wartości transakcji. Rozporządzenie wprost obejmuje tu zewnętrznych księgowych. Dotyczy to biur, które pomagają klientom zakładać spółki, przygotowują dokumenty do zbycia udziałów czy obsługują przekształcenia.
Beneficjent rzeczywisty od 25%, nie „powyżej 25%”
Ustawa AML mówi o udziałach lub głosach przekraczających 25%. AMLR przyjmuje próg co najmniej 25% udziałów, praw głosu lub innych udziałów własnościowych. Wspólnik z dokładnie 25% udziałów, który dziś nie jest beneficjentem rzeczywistym z tytułu własności, po 10 lipca 2027 r. nim będzie. Udział pośredni oblicza się, mnożąc udziały na kolejnych poziomach struktury.
Maksymalne terminy aktualizacji danych klienta
Obecna ustawa wymaga, by dokumenty i informacje o kliencie były aktualizowane na bieżąco, ale nie podaje maksymalnego terminu. AMLR go określa: dane klienta o podwyższonym ryzyku trzeba przejrzeć co najmniej raz w roku, a pozostałych klientów - co najmniej raz na pięć lat. Niezależnie od kalendarza przegląd jest potrzebny, gdy zmienią się istotne okoliczności dotyczące klienta albo biuro dowie się o istotnym fakcie.
Dla biura oznacza to konieczność prowadzenia prostego rejestru klientów z datą ostatniej aktualizacji i przypisanym poziomem ryzyka. Bez niego nie da się wykazać, że terminy są dotrzymywane.
14 dni na zgłoszenie rozbieżności w CRBR
Już dziś biuro ma obowiązek odnotować i wyjaśnić rozbieżności między Centralnym Rejestrem Beneficjentów Rzeczywistych a własnymi ustaleniami. AMLR wprowadza twardy termin: rozbieżność zgłasza się niezwłocznie, najpóźniej w ciągu 14 dni kalendarzowych od jej wykrycia, wraz z informacjami, które na nią wskazują.
Dwie role zamiast jednej osoby odpowiedzialnej
Dziś ustawa wymaga wyznaczenia pracownika zajmującego kierownicze stanowisko, odpowiedzialnego za zgodność z przepisami AML i za przekazywanie zawiadomień do GIIF. AMLR rozdziela tę funkcję na dwie role:
- kierownika ds. zapewniania zgodności - członka organu zarządzającego, który odpowiada za to, by strategie, procedury i kontrole były spójne z ryzykiem i miały wystarczające zasoby,
- pracownika ds. zapewniania zgodności - osobę odpowiedzialną za bieżące wykonywanie obowiązków, kontakt z organami i zgłaszanie podejrzanych transakcji.
W małym biurze obie funkcje może pełnić jedna osoba. Ważne, żeby było to udokumentowane, a osoba miała realny czas i narzędzia do wykonywania zadań.
Ocena pracowników przed powierzeniem zadań
Nowym obowiązkiem jest ocena osób wykonujących zadania związane z AML: ich wiedzy i umiejętności, a także dobrej opinii i uczciwości. Ocenę przeprowadza się przed rozpoczęciem pracy i okresowo, a jej zakres zatwierdza pracownik ds. zapewniania zgodności. Pracownik powinien też zgłaszać bliskie relacje z klientem - wtedy nie wykonuje wobec niego zadań AML. Obowiązek nie dotyczy działalności jednoosobowej.
Strategie, procedury i mechanizmy kontroli
Ustawa AML opiera się na jednej „wewnętrznej procedurze”. AMLR mówi o wewnętrznych strategiach, procedurach i środkach kontroli oraz wymienia ich obowiązkowy zakres - od oceny ryzyka, przez należytą staranność wobec klienta i zgłaszanie transakcji, po weryfikację reputacji pracowników i komunikację wewnętrzną. Nowością jest też ocena ryzyka przed wprowadzeniem nowej usługi lub nowego kanału obsługi, na przykład zdalnego przyjmowania klientów.
Szczegóły omawiamy w artykule Jak skutecznie wdrożyć procedury AML w biurze rachunkowym?.
Outsourcing z uprzednim powiadomieniem
Biuro może powierzyć część zadań zewnętrznemu usługodawcy, na przykład firmie przygotowującej dokumentację AML. AMLR wymaga jednak powiadomienia organu nadzoru przed rozpoczęciem wykonywania zleconych zadań. Odpowiedzialność pozostaje po stronie biura - usługodawca jest traktowany jak jego część.
Co pozostaje bez większych zmian?
Nie wszystko się zmienia. Dokumentację nadal przechowuje się przez 5 lat - AMLR precyzuje, że termin liczy się również od odmowy nawiązania współpracy, a po jego upływie dane osobowe trzeba usunąć. Organ może zażądać przedłużenia przechowywania, maksymalnie o kolejne 5 lat.
Pozostaje też podstawowa logika: identyfikacja i weryfikacja klienta, ustalenie beneficjenta rzeczywistego, ocena celu współpracy, bieżące monitorowanie i odmowa lub zakończenie współpracy, gdy nie da się zastosować wymaganych środków.
| Obszar | Ustawa AML (do 9.07.2027) | AMLR (od 10.07.2027) |
|---|---|---|
| Próg transakcji okazjonalnej / sporadycznej | 15 000 euro | 10 000 euro |
| Beneficjent rzeczywisty (udziały) | więcej niż 25% | co najmniej 25% |
| Aktualizacja danych klienta | na bieżąco, bez maks. terminu | maks. 1 rok (podwyższone ryzyko) / 5 lat |
| Rozbieżności w CRBR | wyjaśnić i przekazać | zgłosić w ciągu 14 dni |
| Osoba odpowiedzialna | pracownik na stanowisku kierowniczym | kierownik i pracownik ds. zgodności |
| Ocena pracowników | brak osobnego obowiązku | przed zatrudnieniem i okresowo |
| Przechowywanie dokumentacji | 5 lat | 5 lat, także od odmowy |
Limit płatności gotówkowych
AMLR wprowadza unijny limit płatności gotówkowych za towary i usługi: 10 000 euro, niezależnie od tego, czy płatność jest jednorazowa, czy podzielona na powiązane części. Państwa członkowskie mogą stosować niższe limity. Dla klientów biura prowadzących działalność gospodarczą znaczenie praktyczne nadal będzie miał polski limit płatności gotówkowych między przedsiębiorcami, który jest znacznie niższy.
Sankcje
Wysokość kar za naruszenia AMLR nie wynika z samego rozporządzenia - określi ją polska ustawa wdrażająca dyrektywę 2024/1640. Dziś wobec biura rachunkowego GIIF może nałożyć karę pieniężną do dwukrotności korzyści uzyskanej w wyniku naruszenia, a gdy nie da się jej ustalić - do równowartości 1 000 000 euro. Ustawa przewiduje też inne kary administracyjne, m.in. publikację informacji o naruszeniu.
Jak przygotować biuro bez podwójnej pracy?
Najrozsądniejsza strategia to jedno wdrożenie. Jeżeli w najbliższych miesiącach i tak aktualizujesz procedurę lub ocenę ryzyka, zrób to od razu w strukturze zgodnej z AMLR, z odwołaniami do obu aktów.
Jeśli procedury lub oceny ryzyka biura trzeba napisać od nowa, możesz skorzystać z kreatora procedury AML w SystemAML. Na podstawie odpowiedzi o działalności biura przygotowuje procedurę AML/CFT, analizę ryzyka i wzory dokumentów dla klientów, a w ramach pakietu przez 12 miesięcy dostajesz aktualizacje przy zmianach przepisów. Gotowe dokumenty warto przejrzeć pod kątem listy poniżej i zatwierdzić w biurze.
Autor artykułu jest współtwórcą SystemAML.pl - narzędzia wspierającego biura rachunkowe w realizacji obowiązków AML, w tym w przygotowaniu procedury AML i oceny ryzyka.
Stan prawny na 23 września 2026 r.
Najczęściej zadawane pytania
Czy AMLR dotyczy biur rachunkowych?
Tak. Rozporządzenie 2024/1624 wymienia wśród podmiotów zobowiązanych zewnętrznych księgowych w zakresie ich działalności zawodowej. Od 10 lipca 2027 r. podstawowe obowiązki AML biura będą wynikać bezpośrednio z AMLR, a do 9 lipca 2027 r. z ustawy AML. Obowiązki spoczywają na biurze, a nie na każdym zatrudnionym księgowym osobno.
Kto jest beneficjentem rzeczywistym według AMLR?
Z tytułu własności beneficjentem jest osoba mająca co najmniej 25% udziałów, praw głosu lub innych udziałów własnościowych, a nie jak w ustawie AML więcej niż 25%. Wspólnik z dokładnie 25% udziałów, także pośrednio, po 10 lipca 2027 r. stanie się beneficjentem rzeczywistym. Udział pośredni oblicza się, mnożąc udziały na kolejnych poziomach struktury.
Jak często biuro rachunkowe musi aktualizować dane klienta po wejściu AMLR?
Dane klienta o podwyższonym ryzyku trzeba przejrzeć co najmniej raz w roku, a pozostałych klientów co najmniej raz na pięć lat. Niezależnie od kalendarza przegląd jest potrzebny, gdy zmienią się istotne okoliczności dotyczące klienta albo biuro dowie się o istotnym fakcie. Aby wykazać dotrzymanie terminów, biuro potrzebuje rejestru klientów z datą ostatniej aktualizacji i poziomem ryzyka.
W jakim terminie trzeba zgłosić rozbieżność w CRBR według AMLR?
Niezwłocznie, najpóźniej w ciągu 14 dni kalendarzowych od wykrycia rozbieżności, wraz z informacjami, które na nią wskazują. Obecna ustawa wymaga odnotowania i wyjaśnienia rozbieżności między CRBR a ustaleniami biura, ale nie przewiduje takiego twardego terminu.
Czy w małym biurze jedna osoba może być kierownikiem i pracownikiem ds. zapewniania zgodności?
Tak. AMLR rozdziela funkcję osoby odpowiedzialnej na kierownika ds. zapewniania zgodności, czyli członka organu zarządzającego, oraz pracownika ds. zapewniania zgodności, który wykonuje bieżące obowiązki. W małym biurze obie funkcje może pełnić jedna osoba, ale powinno to być udokumentowane, a ta osoba musi mieć realny czas i narzędzia do wykonywania zadań.
Jakie kary grożą biuru rachunkowemu za naruszenie AMLR?
Zależy to od polskiej ustawy wdrażającej dyrektywę 2024/1640, bo samo rozporządzenie nie określa wysokości kar, a według stanu prawnego na 23 września 2026 r. ustawa ta nie jest uchwalona. Dziś GIIF może nałożyć na biuro karę pieniężną do dwukrotności korzyści uzyskanej w wyniku naruszenia, a gdy nie da się jej ustalić, do równowartości 1 000 000 euro. Ustawa przewiduje też inne kary, m.in. publikację informacji o naruszeniu.
Źródła i podstawy prawne
Pokaż źródła (3)Ukryj źródła
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1624 z dnia 31 maja 2024 r. w sprawie zapobiegania wykorzystywaniu systemu finansowego do prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu (AMLR) - art. 3, 9-13, 18, 19, 24, 26, 33, 52, 77, 80, 90
- Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 644 ze zm.) - art. 2, 8, 27, 34, 35, 49, 53, 61a, 150
- Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1640 z dnia 31 maja 2024 r. (nadzór i sankcje)



